 |
| arfjkqf df awKIN izwTf hfl, nflo nfl |
| cMzIgVH 4 mfrc 2007 ÈmIl |
bIbI cfvlf ƒ kI qklIÌ hY?
cMzIgVH/ÈmIl
jy shuM cuwk smfgm ƒ hI nvIN akflI-Bfjpf srkfr df ÈuB -arMB kihxf hovy qF ieh inÈicq qOr qy aÈuB hI ikhf jf skdf hY.AuNJ akflI afgU kih skdy hn ik ies idn dy pRbMD leI purfxI srkfr duafrf lfey aPsr ijMmyvfr hn, ies krky sfzy bfry koeI itpxI krn dI kfhl nf kIqI jfvy. pr aslIaq ieh hY ik iksy vI sUrq ivc akflI afgU shuM cuwk smfgm dy mfVy sMklp, mfVy pRbMD aqy mfVy pRBfv qoN bc nhIN skdy. AunF kol bcfa df ieko iek rsqf ieh ho skdf hY ik Auh ies qoN koeI sbk lY lYx.
isafsI jF sMivDfnk qOr qy shuM cuwk smfgm iek inrol rsmI smfgm huMdf hY.ies ƒ gYr rsmI nhIN bxfieaf jf skdf. jy aYnf gYr rsmI hoxf hovy qF Pyr shuM cukx ibnf vI Blf kI rukdf hY? ies krky sMivDfnk mfhrF dI ieh rfey hY ik shuM cuwk smfgm ikRkt styzIam ivc krnf jgIrfnf ËihnIaq df ieËhfr hY. ies df mksd lokF ƒ ies pRikiraf ivc Èfml krn nfloN vwD afpxy grfeIaF awgy afpxI nvIN pRfpq qfkq df pRdrÈn krnf iËafdf bx jFdf hY. pr jy srdfr bfdl ny ikRkt styzIam ivc afm lokF awgy ieh smfgm krn df PYslf kr hI ilaf sI qF ies df anusfÈn kfiem rwKx aqy smfgm dI mirafdf df pflx krn dI iËMmyvfrI vI AunF ƒ lYxI cfhIdI sI.
ieh bVf ajIb, hfsohIxf aqy Bwdf lwgdf hY jdoN shuM cuwk smfgm dOrfn shuM cukx afey ivDfiekF ƒ bYTx leI QF nf imly qy bfdl pirvfr dy inafxy styj qy KVHy rihx. ies smfgm dOrfn Bfjpf dy rfÈtrI lIzr lfl ikRÈn azvfnI, rfjnfQ isMG aqy keI rfjF dy muK mMqrI vI hfËr sn. hflq ieh sI ik ies smfgm dOrfn muK mMqrIaF ƒ vI koeI pCfxn vflf nhIN sI. aijhf smfgm krky srdfr bfdl ny mulk dy lIzrF awgy afpxI srkfr dI koeI Èfn bxfeI hY jF byieËqI krvfeI hY, ies bfry AunF ƒ socxf cfhIdf hY. shuM cukx vfly keI mMqrIaF ƒ vI styj qy phuMcx leI Ëor aËmfeI krnI peI. ies sfrf kuJ kuJ tIvI cYnlF qy vI nflo nfl idKfieaf jf irhf sI. ijMnI arfjkqf ies shuM cuwk smfgm dOrfn sI, Èfied JfrKMz vrgy rfjF ny vI kdy aijhf shuM cuwk smfgm nf dyiKaf hovy. iswDy qy spÈt ÈbdF ivc ieh Èrmnfk sI.
Èrmnfk, arfjkqf qoN ibnf do hor kfrnF krky vI. pihly hI smfgm ivc bfdl pirvfr dy cfr mYNbrF ƒ kYbint mMqrI vjoN shuM cukfAuxf pirvfrvfd df isKr hI ikhf jf skdf hY. ies qoN awgy jfx dI sMBfvnf Èfied iksy jmhUrI isstm ivc qF nhIN ho skdI. ies ilhfË nfl qF srdfr bfdl ny ËrUr mhfrfjf rxjIq isMG dI Xfd qfËf krvf idwqI hY.
dUjf gMBIr ieqrfË Bfjpf ivDfiek lkÈm kFqf cfvlf qy. lkÈmI kFqf cfvlf dI qklIP smJxI muÈkl vI hY qy nhIN vI. ËrUrq hY ik AunF ƒ puwiCaf jfvy ik AunF ƒ pMjfbI bolidaF kI qklIP huMdI hY? jd sfrI vËfrq smyq Bfjpf ivDfiekF dy pMjfbI ivc shuM cuwk rhI sI qF lkÈmI kFqf cfvlf duafrf ihMdI ivc shuM cukxf byqukf qF hY hI, ieqrfËXog vI hY. mYzm cfvlf aMimRqsr dy rihx vfly hn. Auh pMjfbI bolxf jfxdy hn. shuM cuk smfgm mOky ihMdI ivc shuM cukx df AunF df PYslf BfÈf pRqI AunF dI sMprdfiek soc df nqIjf hY. aijhy mMqrI qy ivÈyÈ gOr krnI pvygI ik ikqy Auh awgy jfky murnI mnohr joÈI dI qrF afpxy mihkmy df BgvFkrn krn dI koiÈÈ nf kry. mYzm cfvlf ƒ pMjfbI pRqI svYmfx vflI cyqnf rwKx vfly lokF dy guwsy df sfhmxf qF krnf pvygf hI qy bxdf vI hY. aijhI soc vfly lokF ny pMjfb df pihlF vI bhuq nuksfn kIqf hY.
jy akflI dl dI nOjvfn lIzriÈp ies akflI srkfr df hfl vI ipClI akflI srkfr vrgf nhIN huMdf dyKxf cfhuMdy qF AunF ƒ afpxI pfrtI df klcr bdlxf pvygf. ies akflI srkfr ivc afDuink isiKaf pRfpq keI nOjvfn lIzr hn. ieh ieqPfk hI smJIey ik purfxy iKaflF vfly bhuq sfry jQydfr coxF dOrfn hI JV gey. ies sUrq ivc loV hY ik akflI pfrtI afpxy afp ƒ rfjnIqI aqy srkfrF clfAux dy iksy afDuink qy jmhUrI klcr ivc Zfly. jy lokF ny AunF ƒ dubfrf swqf dI ijMmyvfrI sONpI hY qF AunF ƒ afpxy afp ƒ nvyN smyN dIaF ËrUrqF anusfr Zflxf cfhIdf hY. srdfr bfdl vfly purfxy klcr nfl srkfrF clfAux df Ëmfnf lMG igaf hY. |
 |
| kflIaf df svfgq krdy vrkr Dwkf-muwkI |
| jlMDr 4 mfrc 2007 pfl isMG nOlI |
jlMDr/pfl isMG nOlI
pMjfb ivDfn sBf dIaF coxF dOrfn pMjfb `c hoeI swqf dI qbdIlI df nËfrf Aus smyN dyKx ƒ imilaf jdoN sQfnk srkt hfAUs phuMcy mnorMjn kflIaf dI hfËrI `c srkt hfAUs hir-hir mhFdyv qy boly so inhfl dy jYkfiraF nfl gUMj AuiTaf. kYbint mMqrI bxn bfad pihlI vfr jlMDr afey sRI kflIaf dy svfgq leI Bfjpf qy ÈRomxI akflI dl dy sQfnk afgUaF qy vrkrF dI BIV `c aYnI Dwkf-muwkI ho rhI sI ik keI jQydfrF dIaF pwgF lwQ geIaF, ijnHF `c ÈRomxI akflI dl ÈihrI df jnrl skwqr ajIq isMG bwl vI Èfml sI.
AuWDr kYbint mMqrI mnorMjn kflIaf ƒ sQfnk srkfrF df ivBfg imlx dIaF sMBfvnfvF ƒ dyKidaF ngr ingm ny AunHF dy Gr awgy iek sfl qoN lwgy imwtI dy Zyr rfqo-rfq cukvf idwqy aqy afly-duafly dI sÌfeI krvf ky svfgq leI JMzy vI gwz idwqy. ngr ingm dy aiDkfrI ijhVy kflIaf ƒ keI mfmilaF `c ËlIl krdy af rhy sn awj AunHF leI guwldsqy PVH ky awzIaF cuwk-cuwk ky sRI kflIaf df rfh qwk rhy sn.
srkt hfAUs `c Aus smyN siQqI ksUqI bx geI jdoN pRYs nfl pihlI imlxI krn smyN Bfjpf qy akflI vrkrF ny mIitMg hfl dIaF kursIaF pihlF hI mwl leIaF, ijs kfrn jlMDr dy ijwqy ivDfiekF ƒ kursIaF lwBxIaF aOKIaF ho geIaF. ikvyN nf ikvyN izptI kimÈnr ey vyxUMpRsfd ny kursIaF df ieMqËfm krvfieaf.
pihlI vfr ivDfiek bxy ikRÈn dyv BMzfrI bVI muÈikl nfl kursI `qy bYT sky ikAuNik lMGx leI koeI QF hI nhIN sI bcI. AunHF nfl afdmpur qoN ijwqy ivDfiek srbjIq isMG mwkV bYTy sn. sRI kflIaf nfl bYTy bËurg afgU qy ivDfiek Bgq cUnI lfl sfrI pRYs kfnPrMs dOrfn Guwty-vwty ijhy bYTy rhy. AunHF iek vI Èbd pRYs nfl sFJf nhIN kIqf.
iËkrXog hY ik Bfjpf dy dilq afgU pfrtI dy kOmI jnrl skwqr arux jyqlI qoN ieh mMg kr cuwky sn ik Bgq cuUnI lfl ƒ kYbint mMqrI bxfieaf jfvy. mIitMg hfl `c Aus smyN hfsy df Puhfrf Puwt ipaf jdoN akflI dl dy ÈihrI pRDfn gurcrn isMG cMnI ny Bfjpf dy ÈihrI pRDfn iÈv idafl cuwG ƒ ieh kih idwqf cuwG sfihb quhfƒ srdIaF `c vI psIny af rhy hn qF iksy ny ies dy jvfb ivc afK idwqf, ieh aMdr kI bfq hY. ieh sux ky cuwG afpxy vflF qoN awDy nMgy isr ƒ rumfl nfl pUMJx lwg pey. |
 |
| sfzI srkfr Drm inrpwK : bfdl |
| afnMdpur sfihb 4 mfrc 2007 jgqfr Buwlr, qlivMdr buwtr |
cOQI vfr muwK mMqrI df ahudf sMBflx qoN bfad sRI afnMdpur sfihb `c holy mhwly dy smfgm mOky bolidaF srdfr pRkfÈ isMG bfdl ny ikhf ik AunHF dI srkfr iek Drm inrpwK srkfr hY aqy ies inrpwKqf dI nIqI dy clidaF hI vwK-vwK Dfrimk sMsQfvF ƒ PMz muhweIaf krvfey jfxgy. ies mOky AunHF hor keI aYlfn kIqy. ienHF `c iksfnF ƒ itAUbvYWlF dy ibwl aqy nihrI pfxIaF df mflIaf muafÌ krnf, rUpngr ƒ sUby dy pMjvyN zvIËnl mukfm df drjf dyxf, Kflsf hYrItyj kMplYks aqy aMimRqsr df aYlIvyitz mfrg zyZ sfl dy aMdr mukMml krnf aqy grIbF ƒ ivsfKI mOky ƒ 4 rupey iklo aftf aqy 20 rupey iklo dfl hIly muhweIaf krvfAuxf Èfml hY.
awj ieQy qÉq sRI kysgVH sfihb ivKy mwQf tykx AuprMq holy mhwly dOrfn pfrtI dI kfnPrMs ƒ sMboDn kridaF muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl ny ikhf ik akflI-Bfjpf gwTjoV dI srkfr Drm inrpwK srkfr hovygI. AunHF ikhf ik kYbint `c iek pfs kIqy jfx vfly mqy `c Dfrimk sQfnF ƒ srkfrI PMz muhweIaf krvfey jfxgy. afAux vfly ivDfn sBf sYÈn `c pfxI sbMDI Dfrf 5 ƒ vI Éqm kIqf jfvygf. ies nfl hirafxf nfl irÈiqaF `c iksy vI qrHF dI kuVwqx nhIN afvygI aqy jo vI pMjfb leI mfrU PYsly hoxgy, AunHF ƒ sdf leI Éqm kIqf jfvygf.
dUjy pfsy awj pMj sfl rfj krn qoN bfad hfr qoN mfXUs hoeI kFgrs pfrtI vwloN holf mhwlf mOky kfnPrMs df afXojn hI nhIN kIqf igaf.
ivÈfl iekwT ƒ sMboDn krn AuprMq pwqrkfrF nfl gwlbfq kridaF srdfr bfdl ny ikhf ik ivsfKI vfly idn qoN grIb jnqf ƒ 4 rupey iklo aftf aqy 20 rupey iklo dfl dyxI ÈurU kr idwqI jfvygI. muwK mMqrI ny iksfnF dy itAUbvYWlF dy ibwl aqy nihrI pfxIaF df mflIaf vI muafÌ krn df aYlfn kr idwqf. srdfr bfdl ny iksfnF ƒ bynqI kridaF ikhf ik srkfr ƒ sihXog idMdy hoey kuMzIaf lfAuxIaF bMd kr dyx qF hI pMjfb ivkfs dIaF lIhF `qy cVHnf ÈurU krygf.
AunHF rUpngr iËlHy ƒ jld hI zvIËnl mukfm dyx dI qjvIË, Kflsf hYrItyj kMplYks afnMdpur sfihb aqy aMimRqsr df aYlIvyitz mfrg zyZ sfl aMdr mukMml krn df dfavf kIqf. muwK mMqrI ny qohiÌaF dI ptfrI KolHidaF jfrI rwKidaF aYlfn kIqf ik ivsfKI, Bgvfn prÈUrfm aqy hor Dfrimk idhfiVaF mOky srkfrI CuwtIaF lfgU kIqIaF jfxgIaF, jo ipClI kYptn srkfr ny bMd kr idwqIaF sn.
srkfr bfdl ny ipClI srkfr `qy vrHidaF ikhf ik jnqf ny iek hMkfrI rjvfVfÈfhI qfnÈfh df rfj smfpq krky pMjfb dI qbfhI ƒ rok idwqf hY. AunHF afiKaf ik ijhVI aPsrÈfhI kYptn amirMdr isMG ny isr `qy ibTfeI sI, hux Aus ƒ Kud lokF dy dr `qy jf ky hukm mMnxf pvygf. AunHF ikhf ik pMjfb df smuwcf afriQk qy smfijk ZFcf aYnf iËafdf ivgiVaf hoieaf hY ik kony-kony `qy jf ky iekwTf krnf pvygf. kFgrs srkfr dIaF mfrU nIqIaF krky pMjfb nMbr vMn sUby qoN izwg ky 5-6 nMbr `qy af igaf hY.
muwK mMqrI bfdl ny ikhf ik pMjfb dI ieMzstrI, byruËgfrI, ishq aqy iswiKaf afid df inGfr dyiKaf nhIN jFdf. AunHF doÈ lgfieaf ik kYptn srkfr dy pMj sflF kfrjkfl dOrfn iksfnF isr 24 hËfr kroV rupey df krËf cVHf ky KudkÈIaF krn dy rfhy pf idwqf. byruËgfrF dI BlfeI, pRvfsI pMjfbIaF aqy vpfrIaF leI nvyN mMqrfly qy borz sQfpq kIqy jfxgy.
muwK mMqrI ny ikhf ik AunHF dI srkfr rfjnIqk pwDr qoN AuWT ky iBRÈtfcfr ivruwD kfƒn muqfbk iÈkMjf ksygI. pr ikqy vI bdlflAU Bfvnf nfl kfrvfeI nhIN kIqI jfvygI. iek svfl dy jvfb ivc AunHF ikhf ik kFgrs srkfr vyly bhu-cricq istI sYNtr Gutflf jF hor byinXmIaF ivruwD hvf `c qIr clfAux dI bjfie qwQF `qy afDfrq kfƒnI dfiery aMdr rih ky iBRÈtfcfr dy Kfqmy leI muihMm clfAuxgy.
srdfr bfdl ny ieh vI afiKaf ik AunHF ƒ ikiqAuN pqf lwgf hY ik kYptn amirMdr isMG aqy BrqieMdr isMG cfhl pirvfr smyq GrF ƒ qflf lgf ky Prfr ho gey hn. iek hor svfl dy jvfb `c AunHF ikhf ik AunHF ƒ mIzIaf qoN hI pqf lwgf hY ik kYptn amirMdr isMG ny pfiksqfnI pwqrkfr nfl ivafh krvf ilaf hY. Auh iksy dI inwjI iËMdgI bfry kuJ vI kihxf nhIN cfhuMdy, BfvyN sfzy vwloN kYptn 10 ivafh krvf lvy.
ies rYlI ƒ sMboDn kridaF pfrtI dy jnrl skwqr suKbIr isMG bfdl, kYbint mMqrI kYptn kMvljIq isMG, sfbkf kyNdrI mMqrI suKdyv isMG ZINzsf aqy pRo[ pRym isMG cMdUmfjrf ny kFgrs srkfr `qy qfbV-qoV hmly kridaF ikhf ik iek hMkfrI rfjy df rfj Éqm ho cuwkf hY. AunHF ikhf ik afpxy-afp ƒ pMQk eyjMizaF dy rKvfly dwsx vfilaF dI awj styj vI nhIN lwgI. AunHF ikhf ik nOjvfnF dI BlfeI leI ivÈyÈ nIqIaF, afdrÈ skUl aqy iËlHy aMdr sUcnf qknflojI dy kflj KolHy jfxgy. kMZI KyqrF `c pIx aqy isMcfeI leI pfxI, pyNzU qy bfrzr KyqrF ƒ AuWnq krn leI XojnfvF AulIkIaF jfxgIaF.
ies mOky Bfjpf pRDfn aivnfÈ rfey KMnf, qoqf isMG, Aujfgr isMG bzflI (moirMzf), sMq ajIq isMG (afnMdpur sfihb), guirMdr isMG gogI, qfrf isMG lfzl, sqvMq kOr sMDU, hrpRIq isMG bsMq afid ny sMboDn kIqf. |
 |
| hfrn qoN bfad mfn ƒ iPr Kfilsqfn Xfd afieaf |
| afnMdpur sfihb 4 mfrc 2007 qlivMdr buwtr |
afnMdpur sfihb/qlivMdr buwtr
Kflsf pMQ dI jnm BUmI afnMdpur sfihb qoN awj iek vfr iÌr Kfilsqfn dI mMg AuWT geI. ÈRomxI akflI dl aMimRqsr dy pRDfn ismrnjIq isMG mfn ny hflIaf ivDfn sBf `c hoeI nmoÈI BrI hfr AuprMq afpxI sur ƒ iswKF dI afËfdI dI mMg vwloN spwÈt rUp `c Kfilsqfn dI mMg vwl moV idwqf. srdfr mfn ny afpxI pfrtI dI kfnPrMs ƒ sMboDn kridaF ikhf ik ivDfn sBf coxF `c AunHF vwloN pfrtI hfr nhIN mMnI geI. Auh afpxy isDFqF dI jMg AudoN qwk jfrI rwKxgy, jdoN qwk iswKF dI afËfdI df mslf hwl nhIN ho jFdf.
AunHF afiKaf ik pMjfb `c akflI dl bfdl dI ijwq nhIN hoeI, sgoN Bfjpf dI ijwq hoeI hY akflI srkfr ƒ Bfjpf dy rihmoN-krm `qy rihxf pvygf. AunHF ikhf ik jMnsMGIey Bfrq ivclIaF sfrIaF Gwt igxqIaF ƒ ihMdUvfd dy nwk hyTF lMGfAux aqy rfm mMdr dI gwl kr skdy hn qF iswK afpxI KudmuKiqafr styt dI mMg ikAuN nhIN kr skdy.
ies mOky pfrtI dy kOmI sInIar mIq pRDfn dljIq isMG ibwtU, XUQ ivMg dy pRDfn birMdr isMG mfn, iemfn isMG mfn qy suirMdr isMG ikÈnpurf, rfm isMG afid ny vI sMboDn kIqf. |
 |
| kYptn sbMDI ÉbrF nfl isafsI hlikaF `c hlcl |
| cMzIgVH 4 mfrc 2007 dyÈ syvk inAUË srivs |
cMzIgVH/dyÈ syvk inAUË srivs
pfiksqfnI mIzIaf `c pRkfÈq sfbkf muwK mMqrI kYptn amirMdr isMG dy iek pfiksqfnI pwqrkfr nfl ivafh dIaF ÉbrF dy vyrvy dyÈ syvk `c pRkfÈq hox qoN bfad pMjfb dy isafsI qy mIzIaf hlikaF `c vI hlcl mc geI hY. iËkrXog hY ik pfiksqfn dy iek AurdU aÉbfr ny lgfqfr iqMn idn aijhIaF ÉbrF CfpIaF qy Aus qoN bfad pfiksqfnI mIzIaf dy kuJ hor ihwisaF `c vI ies dI crcf iCVI. ies nfl pfiksqfn dy isafsI, Dfrimk aqy mIzIaf hlikaF `c ivvfd iCV igaf hY. ies sbMDI kwlH dyÈ syvk vwloN pRkfÈq irport qoN bfad pMjfb dy isafsI aqy mIzIaf hlikaF `c snsnI PYl geI sI. isafsI lIzr ies Ébr dy hor vyrvy pRfpq krn leI iewDr-AuWDr Pon krdy rhy. mulk dy ipRMt qy ielYktroink mIzIaf `c vI ies Ébr dy vyrvy pRfpq krn leI hoV lwgI rhI. |
 |
| rfÈtrpqI aqy pRDfn mMqrI vwloN holI dIaF vDfeIaF |
| nvIN idwlI 4 mfrc 2007 eyjMsIaF |
nvIN idwlI/eyjMsIaF
rfÈtrpqI ey[pI[jy[ abdul klfm aqy pRDfn mMqrI zf[ mnmohn isMG ny dyÈ vfsIaF ƒ holI dIaF ÈuBkfmnfvF qy vDfeIaF idwqIaF hn qy AumId Ëfihr kIqI hY ik ieh rMg Biraf iqAuhfr dyÈ ƒ awgy vDx leI nvIN idÈf pRdfn krygf.
pRDfn mMqrI ny afpxy sMdyÈ `c pRfrQnf kIqI hY ik ieh iqAuhfr kyvl dyÈ vfsIaF dy jIvn `c KuÈIaF hI nf ilafey blik lokF `c BfeIcfry dI Bfvnf ƒ vI mËbUq bxfey.
rfÈtrpqI zf[ klfm ny afpxy vDfeI sMdyÈ `c AumId Ëfihr kIqI hY ik ieh iqAuhfr dyÈ vfsIaF `c BfeIcfry dI Bfvnf ƒ hor mËbUq krygf aqy dyÈ `c ÈFqI qy ivkfs ilafvygf. AunHF ikhf ik ieh rMg Biraf iqAuhfr bhu-Dfrimk qy ÈihxÈIlqf dI Bfvnf df pRqIk hY. |
 |
| lKxpfl ƒ htfAux dI kI quwk? |
| jlMDr 4 mfrc 2007 pfl isMG nOlI |
jlMDr/3 mfrc/pfl isMG nOlI
cOQI vfr pMjfb dy muwK mMqrI bxy pRkfÈ isMG bfdl iewk aijhy isafsqdfn hn ijhVy do ivroDf BfÈI ivcfrDfrfvF ƒ nfloN nfl rwK ky cwlx dI Kfs muhfrq rwKdy hn. pMjfb dy AunHF vwloN nvyN bxfey gey muwK skwqr rmyÈieMdr isMG iewk aijhy ivvfdgRsq aÌsr hn, ijnHF ny sfkf nIlfqfrf smyN aMimRqsr ivwc izptI kimÈnr dy ahudy `qy rihMidaF keI aijhIaF pR²Èfsink iËMmyvfrIaF inBfeIaF hn, ijnHF `qy akflI dl hmyÈf hI ieqrfË pRgt krdf af irhf hY.
pMjfb dy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl ny mOjUdf muwK skwqr ky[ afr[ lKxpfl dI QF `qy rmyÈieMdr isMG dI inXukqI kr idwqI hY. ky[afr[ lKxpfl dy pwK ivwc ieh gwl jFdI hY ik AunHF ny pMjfb dy pfxIaF dy smJOqy rwd krn vflf ibwl iqafr krn ivwc pRmuwK BUimkf inBfeI sI. sRI bfdl vwloN iewk aijhy ivakqI ƒ htfey jfx dI kI quwk hY ijs ny pMjfb dy pfxIaF dy smJOqy rwd krn vfl ibwl iqafr krn ivwc kYptn srkfr dI mdd kIqI sI. iewQy ieh vI dwsxf bxdf hY ik akflI dl Kud pMjfb dy pfxIaF dI rfKI leI ÈurU qoN hI lVfeI lVdf af irhf hY. Aus ny keI-keI morcy lf ky smyN-smyN dIaF sUbfeI aqy kyNdrI srkfrF ƒ vkq pfeI rwiKaf sI. dUjy pfsy ÈRomxI akflI dl (b) hmyÈf hI lok sBf qy ivDfn sBf coxF dOrfn 1984 dy dMgf pIVHqF df mslf AuBfr dy rihMdy hn. pr 1984 ivwc aMimRqsr dy izptI kimÈnr drÈn isMG brfV ny Aus vyly dI kyNdr srkfr dIaF kuJ gwlF mMnx qoN ienkfr kr idwqf sI, ijs kfrn AunHF ƒ htf ky rmyÈieMdr isMG ƒ aMimRqsr df izptI kimÈnr inXukq kIqf igaf sI.
iewQy ieh vI dwsxf bxdf hY ik rmyÈieMdr isMG ƒ sRI bfdl ny 1997 ivwc vI afpxI srkfr dy smyN ipRMsIpl skwqr bxfieaf sI. |