iksfnF leI bxy bsyry aÌsrF ny mwly
brnflf/21 mfrc/DMdrfl
iksfnF dI ibhqrI leI jo vI skImF bxdIaF hn, AuHnF qoN iksfnF ƒ Gwt, aPÈrÈfhI ƒ vDyry lfB huMdf hY. ies dI iek imÈfl tIaYmsI skIm qihq, mMzI ivc ivkx afey nrmf, kpfh ƒ bfrÈ afid qoN bcfAux leI iewQy bxy sYNtr qoN imldI hY. Aus iemfrq ivc mMzI borz dy zIaYm ny afpxf dÌqr bxf rwiKaf hY aqy Ausy iemfrq dI AuprlI mMËl ivc irhfieÈ kIqI hoeI hY. iksfnF dI kpfh KuwlHy asmfn hyT, dukfnF Auqy ivkdI hY. sIpIafeI dI iËlHf kmytI dy shfiek skwqr KuÈIaf isMG aqy mËdUr afgU jgrfj rfmF ny ieh vI doÈ lfieaf hY ik ies qrHF iksfnF leI bxI iemfrq Auqy Dwky nfl kbËy AuprMq vI zIaYm hfAUs-rYNt vsUl irhf hY.
iesy qrHF pihlF brnflf ivc jo QF iksfnF dy gwzy KVHy krn leI \'gwzf Kfnf` mfrikt kmytI ny bxfieaf sI, Aus dy kuafrtrF ivc qF ÈurU qoN hI kmytI dy aiDkfrI aqy hor aÌsr rhfieÈ rwKdy rhy. ÈYzF hyT pihlF gwzy, iPr irhVy aqy trYktr KVdy sn. ies AudyÈ leI QF (pfrikMg) dI awj vI loV hY, pr AuQy ies smyN Qfxf sdr df kbËf hY. ies \'gwzf Kfnf` AuprMq jo mfrkIt kmytI dI iemfrq nvIN anfj mMzI pfs bxfeI geI, Aus dy iek ihwsy Auqy ipCly ZfeI dhfikaF qoN puls df kbËf hY. Aus dy bfkI ihwsy ivc pihlF KfVkU smyN ivc sIafrpI df awzf sI. iPr jdoN 2006 ivc brnflf ƒ iËlHf bxfieaf igaf qF iewQy zIsI qy AunHF dy stfP ny zyry lf ley. sfl ku bfad zIsI ny qF kcihrI kMplYks ivc jfxf TIk smiJaf, hux ies iemfrq ivc iËlHf trFsport aÌsr, iËlHf cox dÌqr aqy lokF ƒ suivDf dyx dy nF Auqy bxy nvyN kyNdr-suivDf sYNtr ny awzf jmfieaf hoieaf hY. iksfnI dy pYsy nfl mMzI borz rfhIN bxy ies kMplYks df jo QoVf (Ksqf hflq) QF bcI hY, Aus ivc mfrikt kmytI df dÌqr hY. ies qrHF mMzI borz dy kroVF ruipaF nfl bxIaF iemfrqF dy iek KUMjy ivc vI iksfn mOsmI KrfbI smyN nhIN Tihr skdy, jo vI iksfnI dy nF Auqy bxdf hY, Aus Auqy aÌsrÈfhI njfieË kbËf jmHf lYNdI hY. qfËf kbËf zIaYm vwloN kIqf igaf hY.
pfxI bdly \'lhU` cUs irhf Tykydfr
pfxI df ibl 600 qoN 800 rupey pRqI Gr
cMzIgVH/vI pI isMG nfgrf
cMzIgVH XUtI `c pYNdy ipMz rfeypur Kurd dy kuJ vsnIk afm nfloN ikqy iËafdf pfxI df ibwl Brn leI mjbUr hn. ies sbMDI jfxkfrI idMdy hoey ipMz dy vsnIk aYzvokyt ainl kumfr jo ik pMcfieq sMmqI dy mYNbr vI hn ny dwisaf ik nvMbr 2010 `c ipMz dI pMcfieq ny lfl zory qoN bfhrly GrF `c iewk sFJf mItr lvf ky pfxI df pRbMD kIqf sI qy ijs `qy iewk Gr vwloN 10 qoN 15 hËfr rupey dy krIb Krcf kIqf igaf sI. AunHF awgy dwisaf ik hux sfry ipMz dy Gr jo lfl zory dy aMdr hn leI 220 rupey PlYt ryt pRqI do mhIny dy ihsfb nfl ibwl Brdy hn, jdoN ik lfl zory qoN bfhrly GrF vfly 600 qoN 800 rupey ibwl Brn leI mjbUr hn. AunHF dwisaf ik Auh ies sbMD `c mihkmy dy aYks eIaYn ƒ iml ky bynqI kr cuwky hn ik lfl zory qoN bfhrly GrF dI pfxI splfeI df pRbMD pMcfieq qoN alwg krky mihkmy ƒ sONipaf jfvy qy AunHF ƒ vI 220 rupey dy ihsfb nfl PlYt ryt dy ibwl afAux. AunHF dwisaf ik aYks eIaYn ny kih idwqf ik AunHF dy vws `c kuJ nhIN hY. ainl kumfr ny dwisaf ik AunHF ny ies sbMD `c kfÌI idn pihlF cMzIgVH dy pRÈfsn ƒ pwqr iliKaf sI, pr awj qwk Aus df nf qF koeI Auqr afieaf qy nf hI koeI kfrvfeI hoeI. AunHF mMg kIqI hY ik AunHF dy GrF dy alwg-alwg mItr lf ky sfrf pRbMD mihkmy ƒ idwqf jfvy qy pMcfieq qoN KihVf Cuzvfieaf jfvy. AunHF ikhf ik ieh AunHF nfl ivqkrf kIqf jf irhf hY, ikAuNik XUtI dy iksy vI ipMz `c aijhf nhIN, ijwQy ik vsnIk afm nfloN vwD ibwl Br rhy hox. AunHF ies sbMD `c ibjlI mihkmy dI imsfl vI idwqI, ijs `c lok adflq vwloN vsnIkF dy hwk `c PYslf idwqf igaf sI.
iksfnF dI nvIN muÈkl
purfxI kxk cuwkI nhIN, nvIN ikwQy rwKxgy
hMizafieaf/lKivMdr Èrmf
cMgI brsfq aqy mOsm dI myhrbfnI ny ies sfl mflvf dy iksfnF dy KyqF ivc cMgI hoeI kxk dI Ìsl ƒ vyK ienHF iksfnF dy ichiraF `qy lflI ivKfeI idMdI hY. AuDr dUsry pfsy Ìsl ƒ sMBflx leI bxy godfm ivwcoN pihlF peI Ìsl ƒ koeI cuwkx leI iqafr nhIN hY. Ìsl dI sFB- sMBfl krn vflIaF eyjMsIaF ny mflvf dy iËafdfqr godfmF ƒ hux qwk KflI krnf vI ÈurU nhIN kIqf, jdoN ik afAux vfly kuJ idnF ivc Psl muV dubfrf afAux leI iqafr ho cuwkI hY. BrosyXog sUqrF qoN iekwTI kIqI jfxkfrI anusfr jykr aYPsIafeI aqy pnsp dy godfmF ivwcoN purfxf Biraf anfj cuwikaf nhIN jFdf qF nvyN sIËn ivc AunHF dI imhnq nfl pYdf kIqI Ìsl mMzIaF ivc sVn leI peI rhygI.
pMjfb srkfr aqy aiDkfrIaF dy ivDfn sBf coxF ivc mGn hox dy nfl hux qwk ies vwzI smwisaf vwl koeI iDafn nhIN idwqf igaf. iksfn afgUaF df kihxf hY ik jykr pMjfb dy afgU votF ivc msq ho gey ies leI kyNdr srkfr qy anfj ƒ godfmF ivwcoN cukvfAux leI dbfa nhIN pf sky. ies kfrn mflvf ielfky ivc anykF hI vwzy ÈihrF dy godfmF ivc lwKF tn anfj jmHF kIqf hoieaf ipaf hY. srkfrI KrId aqy BMzfr kIqIaF eyjMsIaF qoN pRfpq kIqI jfxkfrI anusfr brnflf iËlHy ivc keI ipMzF aqy afs pfs dy ÈihrF ivc asmfn dI ingrfnI hyT pey KuwlHy mYdfn aqy bMd gudfmF Bry pey ienHF BMzfrF ƒ koeI KflI krfAux df Xqn nhIN kr irhf. ienHF Bry pey godfmF ivwcoN anfj cukfAux leI kuJ icr pihlF pMjfb srkfr ny jfxkfrI iekwTI kIqI ik mflvf ielfky dy anykF iËilHaF ivc iks iks QF qy hux qwk nIly asmfn dy hyTF pey anfj ƒ cukfAux leI bMdobsq kIqy sn pr ieh QoVHf smF vI nhIN cwly.
\'rfj nhIN syvf` dI pihlI imsfl
jylH zwky sMGrÈI afgU nOkrI qoN muawql
sMgrUr/21 mfrc/Piqh pRBfkr
\'\'rfj nhIN syvf`` df nfarf lgfAux vflI akflI-Bfjpf srkfr ny lMbI ivKy afpxy hwkF leI Drnf dyx gey vYtrnrI ieMspYktrF dI XUnIan dy afgUaF ƒ pihlF 15 idn jylH dIaF pwkIaF KvfeIaF hux AunHF ƒ Aus smyN leI muawqlI dy hukm jfrI kr idwqy. iËlHf sMgrUr nfl sbMDq 18 vYtrnrI ieMspYktrF ƒ vI ies jylH jfx dy smyyN leI muawql kIqf igaf hY. pMjfb vYtrnrI ieMspYktr XUnIan vwloN pRkfÈ isMG bfdl dy hlkf lMbI ivKy iqMn dsMbr 2011 ƒ afpxIaF mMgF dy hwk ivc Drnf idwqf sI. ies smyN pRkfÈ isMG bfdl dI koTI Gyrn jf rhy vYtrnrI ieMspYktrF dI XUnIan dy afgUaF aqy vrkrF ƒ puils ny Dfrf 307 aDIn igRPqfr krky jylHF ivc suwt idwqf.
iqMn dsMbr qoN 17 dsMbr qwk XUnIan dy 104 afgUaF qy vrkrF ƒ jylH ivc ibqfAux pey. iesy smyN dOrfn srkfr nfl hoey smJOqy qy XUnIan dI kuJ mMgF pRvfn kr leIaf qy ienHF ƒ jylH ivwcoN irhfa kr idwqf. ienHF 15 idnF leI mihkmF pÈU pflx vwloN ienHF jylH gey afgUaF ƒ muawql kr idqf qy ienHF dI 15 idnF dI qnKfh nhIN idqI. jylH jfx vfly ijlHf sMgrUr nfl sbMDq 18 vYtI[ ieMspYktr sn. ijnHF ƒ izAUtI `qy qF qurMq hfËr kr ilaf sI, pr 15 idnF dI qnKfh nhIN idqI geI. pMjfb vYtrnrI ieMspYktr XUnIan dy sUbf juafieMt skwqr Xugrfj isMG twlyvfl ny sfzy pwqrkfr nfl gwlbfq kridaf dwisaf ik asIN lMbI ivKy afpxIaF mMgF ijvyN qnKfh gryz ishq mihkmyN dy PfrmfisstF dy brfbr dI hY qy kMm AunHF nfloN vfDU, pRmoÈn cYnl afid mMgF sn. AunHF dwisaf ik Bfvy srkfr ny mMgF sbMDI notIiPkyÈn jfrI kr idqy sn, pr XUnIan AunHF qoN sMquÈt nhIN. AunHF ikhf ik hux asIN mMg krdy hF ik sfzI jylH smyN dI qnKfh vI idwqI jfvy qy Krcy rwd krky pIrIaz rYgUlr kIqf jfvy. AunHF ikhf ik 2007 dIaF coxF smyN sfzI XUnIan vwloN ÈRomxI akflI dl dI mdd kIqI geI sI, pr iPr vI sfzIaF mMgF vwl koeI iDafn nhINM idwqf igaf. aKIrly vrHy XUnIan ƒ JMzf cuwk ky sMGrÈ krnf ipaf qF \'rfj nhIN syvf` vfilaF ny pihlF jylH Xfqrf krvfeI iPr mMgF pRvfn kIqIaF.
surwiKaf vflf pihcfx pwqr
sRI mukqsr sfihb/ky aYl muksrI
jngxnf dy qIjy gyV qihq hux 5 sfl qoN vwzI Aumr dy sfry ÈihrIaF dy Poto pihcfx pwqr bxfey jfxgy aqy ieh islislf jUn 2012 qoN ÈurU hovygf. ies kMm ƒ scfrU qy asrdfr qrIky nfl nypry cfVn leI iËlHf aiDkfrIaF dI ivÈyÈ mIitMg vDIk iËlHf jngxnf aÌsr aÈok kumfr ctfnI dI pRDfngI hyT hoeI. ies ivc crnjIq isMG shfiek zfierYktr jngxnf ny ies sbMDI ivsQfr nfl jfxkfrI idwqI. bYTk ivc avinMdr isMG iËlHf sUcnf aÌsr, divMdr rfjOrIaF iËlHf iswiKaf aÌsr qoN ielfvf iËlHyy dy vwK-vwK aiDkfrIaF ny ihwsf ilaf. crnjIq isMG shfiek zfierYktr jngxnf ny ies pRogrfm bfry ivsQfr pUrvk jfxkfrI idMidaF dwisaf ik ies jngxnf df pihlf pVfa 1 meI qoN 15 jUn 2010 aqy dUsrf pVfa 9 PrvrI qoN 18 PrvrI 2011 qwk mukMml ho cuwky hn aqy hux qIsry pVfa ivc aYWnpIafr rijstr ivc pihly do pVfvF dy PfrmF ivc idwqI geI jfxkfrI dy aDfr `qy rijstr Brnf hY. ies ivc pMj sfl qoN AuWpr dI Aumr dy hryk ivakqI df mukMml jIvn vyrvf drj kIqf jfxf hY. AunHF dwisaf ik pihly do pVfvF df zftf skYn ho cuwkf hY aqy qIsry pVfa dOrfn nfgirkF dIaF PotoaF, 10 AuNglF dy inÈfn aqy awKF dIaF puqlIaF dy insfn pRfpq kfrn leI kYNp lgfey jfxgy aqy kYNp qoN do idn pihlF Gr-Gr jf ky hryk pirvfr dy Pfrm Bry jfxgy aqy nfl hI AunHF ƒ jo kYNp lgfieaf jfxf hY, Aus dI qfrIÉ vI pirvfr ƒ dyxgy.
AunHF ikhf ik hr iek nfgirk leI ieh jfxkfrIaF dyxIaF lfËmI hn aqy ies dy aDfr \'qy iek AuWc suwriKaf vflf pihcfx pwqr bxygf ijs ivc lwgI icwp ivc sbMDq ivakqI sbMDI hr jfxkfrI drj hovygI. AunHF ikhf ik iËnHF lokF dy aDfr kfrz bx cuwky hn Auh Pfrm ivc aDfr kfrz df nMbr Br dyxgy qF AunHF dIaF sfrIaF jfxkfrIaF aDfr kfrz dy zftfbys ivc lY leIaF jfxgIaF.
ivwq mMqrI ZINzsf ny ahudf sMBfilaf
cMzIgVH/vI pI isMG nfgrf
pMjfb df bjt afm afdmI, kmËor vrgF, iksfnF, mulfËmF smyq hr vrg dy ihwqF ƒ iDafn ivwc rwK ky pyÈ kIqf jfvygf qF jo kyNdr srkfr dI glq kfrn mihMgfeI dI cwkI ivwc ips rhy, afm afdmI ƒ rfhq iml sky. ienHF ÈbdF df pRgtfvF awj iewQy pMjfb isvl skwqryq ivKy afpxf ahudf sMBflx mOky ivwq mMqrI primMdr isMG ZINzsf ny gwlbfq kridaF khy. ies qoN pihlF s[ ZINzsf ny Aup muwK mMqrI suKbIr isMG bfdl dI agvfeI ivwc hoey smfroh ivwc ahudf sMBfilaf.
s[ bfdl ny nvyN bxy ivwq mMqrI ƒ vDfeI idMidaF ikhf ik pMjfb dy lokF ƒ nOjvfn ivwq mMqrI qoN bhuq afsF hn. s[ bfdl ny ikhf ik akflI-Bfjpf srkfr ƒ dubfrf imilaf Pqvf lok pwKI nIqIaF dI ijwq hY.
skUl `coN islMzr qy 15 hËfr rupey corI
moirMzf/DImfn :
nËdIkI ipMz rsUlpur ivKy srkfrI aYlImYNtrI skUl ivwc corF ny kmiraF dy drvfËy qoV ky iewk gYs islMzr aqy skUl ƒ dfn ivwc imlI 15 hËfr rupey dI nkdI corI kr leI. ies sbMDI moirMzf puils ƒ sUicq kr idwqf igaf. imz-zy-mIl dI ieMcfrj rfxI dyvI aqy pMc lKvIr isMG ny dwisaf ik corF ny bIqI rfq skUl dI rsoeI df drvfËf qoV ky iewk gYs islMzr corI kr ilaf, jdik skUl dy dÌqr df drvfËf qoV ky 15 hËfr rupey dI nkdI corI kr leI. lKvIr isMG ny dwisaf ik ieh rfÈI ipMz dy iewk ivakqI vwloN skUl ƒ dfn vjoN idwqI sI.
afÈk nfl iml ky shury df kql
pwtI/bwlU mihqf :
iewQoN iewk ivafhuqf vwloN kiQq qOr `qy afpxy afÈk nfl iml ky afpxy shury df kql krn df mfmlf sfhmxy afieaf hY. jfxkfrI muqfbk vIr isMG puwqr lfl isMG sYdpuur hfl vfsI KoKr muhwlf vfrz nMbr 7 pwtI (qrn qfrn) afpxy lVky gurdIp isMG aqy ƒh nfl pwtI ivKy ipCly zyZ mhIny qoN rih irhf sI. vIr isMG df lVkf gurdIp isMG jo ik corI dy kys ivwc sËf kwt irhf sI, jylH ivwc hor ivakqI kuljIq isMG aqy bMqf isMG vI corI dy kys ivwc sËf kwt rhy sn.
jdik gurdIp isMG dI iewk mhInf pihlF Ëmfnq hoeI sI, jdik Aukq dovF dI 15 idn bfad Ëmfnq ho geI. ieh dovyN bIqy idnF qoN iewQy pwtI ivKy gurdIp isMG dy Gr hI rih rhy sn, ijs dOrfn AunHF pRIqm kOr nfl nfjfieË sbMD bxf ley. pRIqm kOr dy shury vIr isMG ƒ ies bfry pqf lwg igaf. rOlf pYx dy zroN kuljIq isMG, bMqf qy pRIqm kOr ny vIr isMG dy mUMh Aupr prnf rwK ky Aus ƒ mfr idwqf. puils ƒ ies Gtnf df svyry pqf lwgf. puils pfrtI zIaYspI kuljIq isMG aqy Qfxf muKI gurjIq isMG smyq Gtnf sQfn `qy puwjy aqy Aukq do ivakqI aqy gurdIp isMG dI pqnI pRIqm kOr ƒ ihrfsq ivwc lY ky puwCigwC kr rhI hY.
lfpqf mËdUr dI rjvfhy `coN lfÈ imlI
amloh/21 mfrc/kulivMdr rfxf
amloh puils ƒ anfj mMzI ivwcoN lMMGdy rjvfhy `coN iewk ivakqI dI lfÈ imlI hY, qPqIÈ krn `qy puils ƒ ieh pqf lwigaf ik ieh lfÈ rÈpfl isMG puwqr nrfqf isMG Aumr lgBg 45 sfl vfrz nM[ 13 vfsI amloh dI hY. pwqrkfrF ƒ jfxkfrI idMidaF imRqk dy nËdIkI irÈqydfrF ny dwisaf ik rÈpfl isMG ipCly do idnF qoN mËdUrI krn igaf, Gr nhIN priqaf, irÈqydfrIaF ivc Bfl krn qoN bfad AunHF vwloN awj gumÈudgI dI irport ilKfeI jfxI sI, pr ieMny smyN dOrfn AunHF ƒ amloh puils qoN suUey ivwcoN iek lfÈ brfmd hox dI Kbr imlI, ijs dI ÈnfKq krn qoN bfad AunHF ƒ ieh pqf lwigaf ik ieh lfÈ AunHF dy irÈqydfr rÈpfl isMG dI hY.
ies sbMD `c gwlbfq dOrfn eyaYsafeI sMdIp kumfr qy hOldfr blivMdr isMG ny dwisaf ik AunHF ny lfÈ brfmd kr ky 174 dI kfrvfeI kIqI jf rhI hY.
ipMz vfsIaF vwloN Qfxf sMdOV df iGrfE
sMdOV/21 mfrc/jsvIr PrvflI
awj Qfxf sMdOV dy sfhmxy ipMz PrvflI dy lokF ny vwzI igxqI ivwc ijs ivwc ipMz aOrqF ny vI vwzI qfdfd ivwc ÈmUlIaq kIqI vwloN sQfnk puils Qfxf muwKI vwloN kiQq qOr `qy iewk lVfeI-JgVy `c JUTf prcf drj krn `qy Drnf idwqf igaf. ies Drny dI agvfeI ipMz dy sfbkf srpMc XfdivMdr isMG, Drm isMG, rxjIq isMG munIm, pMc kysr isMG qoN ielfvf iksfn afgU gurmIq isMG afid ny kIqI.
afgUaF ny doÈ lgfieaf ik puils duafrf jfxbuwJ ky do idn pihlF ipMz aMdr hoeI mfmUlI lVfeI qoN bfad ipMz dy mOjUdf srpMc dI ieqlfh qy suKivMdr isMG, izMpl isMG, blivMdr isMG qy prcf drj krky ihrfsq ivwc ilaf hY. ies mOky lokF ny nfarybfËI vI kIqI. bfad ivwc puils ny lok roh awgy JukidaF ihrfsq ivwc ley gey iqMnoN ivakqIaF ƒ irhfa kr idwqf. bfad ivwc iewk pMj mYNbrI kmytI mflyrkotlf ivKy zIaYspI sMq isMG brfV ƒ imlx rvfnf ho geI.
AuWDr dUjy pfsy iewQy pRYs kfnPrMs dOrfn ipMz dy srpMc aqy akflI afgU jgdIÈ isMG dIÈf ny ikhf ik do idn pihlF AunHF dy Gr af ky Aukq doÈIaF ny hmlf kr idwqf sI. ies hmly `c Auh ËKmI ho gey sn aqy isvl hspqfl dfKl vI rhy. AunFH ikhf ik puils ny afpxI qPqIÈ krky ieh prcf drj krky iqMn ivakqIaF ƒ igRPqfr kr ilaf sI, pr awj prcf drj hox dy bfvjUd Cwz idwqf jo ik srfsr ainaF hY aqy AunHF dI jfn mfl ƒ Kqrf hor vD igaf hY. srpMc ny ikhf ik do idn qwk ihrfsq ivwc lY ky ibnF iksy kfƒnI kfrvfeI dy Aukq ivafkqIaF ƒ Qfxf muKI ny ikAuN irhf kIqf? ies smyN mOjUd pMc jsivMdr isMG, pMc Bolf isMG, jorfvr isMG pRDfn klwb, blivMdr isMG ibwtI qy drÈn isMG PrvflI afid ny ies Gtnf dI inMdf kridaF puils dy AuWc aiDkfrIaF qoN ies mfmly ivwc qurMq iDafn dyx dI mMg kridaF sKq kfrvfeI dI mMg kIqI hY. jdoN ies sbMDI Qfxf muKI nfl sMprk krn dI koiÈÈ kIqI geI qF AunFH nfl sMprk nf ho sikaf, pr mOkf aPsr jsvIr isMG ny dwisaf ik ies kys ivwc suKivMdr isMG, izMpl isG dy iKlfP mukwdmf nM[ 15 imqI 19 mfrc aDIn Dfrf 452 qy 323 qihq prcf drj kr ilaf igaf sI qy ajy qwk puils duafrf koeI igRPqfrI aml ivwc nhIN ilaFdI geI hY qy ies kys dI qPqIÈ jfrI hY.
ÈwkI hflq `c afqmhwiqaf
PgvfVf/21 mfrc/iblgf
sQfnk inAU mfzl ielfky ivwc nvIN bx rhI iewk koTI ivwc kMm kr rhy ivakqI dI ÈwkI hflq ivwc Pfhf lY ky KudkÈI kIqy jfx df smfcfr pRfpq hoieaf hY.
pRfpq jfxkfrI anusfr inAU mfzl tfAUn ielfky ivwc rxjIq isMG shoqf dI koTI bx rhI hY, ies koTI ivwc surjIq rfm puwqr rfm afsrf invfsI ipMz mMZflI qy Aus df hI iewk irÈqydfr rMg-rogn df kMm krdy sn, dupihr vyly surjIq rfm qF koTI ivwc hI irhf, jdoN ik Aus df irÈqydfr Éfxf Éfx cilaf igaf, jdoN Auh Éfxf Kf ky vfps afieaf qF koTI dy drvfËy aMdroN bMd sn, ijs qy Aus ƒ kuJ Èwk ipaf, Auh jdoN koTI dy Auprly pfsy qoN jd koTI ivwc dfKl hoieaf qF Aus ny vyiKaf surjIq rfm dI lfÈ bfQrUm `c ltkI hoeI sI.
ies Gtnf dI sUcnf imlx qy Aus dy pirvfrk mYNbr qy hor ipMz dy lok qy istI puils mOky `qy phuMcI. Qfxf istI dy aYsaYsE srvx isMG bwl, sb ieMspYktr jYpfl qy eyaYsafeI ÈivMdr isMG BwtI puils pfrtI smyq mOky `qy phuMcy qy hflfq df jfieËf ilaf. imRqk dy pirvfrk mYNbr mOky `qy doÈ lgf rhy sn ik surjIq rfm ny KudkÈI nhIN kIqI, sgoN Aus ƒ mfiraf igaf hY. istI Qfxy dI puils pfrtI ny lfÈ kbËy ivwc lY ky postmfrtm leI isvl hspqfl phuMcf idwqI hY aqy mfmly dI qÌqIÈ ÈurU kr idwqI hY.
zIsI dI afmd qoN pihlF zwbvflI `c sfÌ sÌfeI
zwbvflI/iekbfl ÈFq :
afÉr zwbvflI dy isvl pRÈfsn dI izptI kimÈnr isrsf vwloN KuwlHf drbfr lfAux qoN 24 GMty pihlF jfg KuwlH hI geI. awj aYszIaYm suBfÈ iÈErfx ny sbËI mMzI Kyqr ivc ipCly keI sflF qoN sVk ivckfr KVHdIaF ryhVIaF ƒ Kud htfAux dI icqfvnI idwqI. ies dOrfn Èihr dy myn bfËfr, sbËI mMzI Kyqr, jItI roz, cOtflf roz qoN ielfvf Èihr dy hor bfËfrF aqy muwK mfrgF `qy kbËf jmfeI bYTy dukfndfrF aqy ryhVI vfilaF ƒ cyqfvnI idMidaF ikhf ik Auh afpxIaF dukfnF df sfmfn qy ryhVI sVk sImf Kyqr ivc nf lfAux dI qfkId kIqI. ies dOrfn sVk dI pIlI pwtI qoN bfhr KVHy 6 vhIklF dy clfn kIqy qy pkOiVaF dI ryhVI `qy vrqy jf rhy GrylU gYs islMzr ƒ Ëbq kIqf hY. AunHF dwisaf ik Èihr dI trYiPk ivvsQf ƒ suDfrn leI muwK mfrgF aqy bfËfrF qoN njfieË kbËy htfAux df kMm ÈurU kIqf igaf hY. Èihr dy lokF ny ies ƒ izptI kimÈnr dOry qoN pihlF lIpf pocI krfr idMidaF Èihr ivc njfieË kbiËaF aqy trYiÌk ivvsQf dy suDfr leI sfriQk muihMm ivwZx dI mMg kIqI.
avfrf kuwiqaF dy mfmly `c zIsI qy eIE qlb
cMzIgVH/vI pI isMG nfgrf
pMjfb styt mnuwKI aiDkfr kimÈn ny avfrf kuwiqaF vwloN 18 ivakqIaF ƒ vwzx dy mfmly df gMBIr noits lYNdy hoey rUpngr dy zIsI qy eIE imAuNspl kONsl moirMzf ƒ qlb kIqf hY. iesy qrHF iewk hor mfmly `c kimÈn vwloN zfierYktr ishq qy pirvfr BlfeI pMjfb, cMzIgVH ƒ vI bulfieaf hY. kimÈn qoN pRfpq jfxkfrI anusfr moirMzf dy isvl hspqfl `c 18 aijhy ivakqI afpxf ielfj krvf rhy hn, ijnHF ƒ avfrf kuwiqaF vwloN vwizaf igaf hY qy ienHF vsnIkF `c avfrf kuwiqaF sbMDI BYa pfieaf jf irhf hY.
kimÈn ny ies mfmly `c kfrvfeI krdy hoey zIsI rUpngr qy eIE moirMzf ƒ 21 meI qoN pihlF kimÈn kol af ky afpxf pwÉ rwKx leI ikhf igaf hY. ies qrHF dUjy mfmly `c pMjfb eyzË dy vwD rhy kysF leI zfierYktr ishq qy pirvfr BlfeI pMjfb, cMzIgVH ƒ 6 jUn qoN pihlF kimÈn kol phuMc ky irport dyxI hovygI. pihly mfmly `c kfrvfeI dI kfpI kimÈn imAuNspl kfrporyÈn mohflI ƒ vI ByjI geI hY. kimÈn dy Pul bYNc ijs `c cyarprsn jsits jgIdÈ Bwlf qy mYNbrF jsits bldyv isMG, blijMdr isMG qy aYlafr rUËm dy nF Èfml hn, vwloN ienHF dovF mfmilaF `c Dfrf 17 (1) mnuwKI rwiKaf aYkt 1993 dy qihq kfrvfeI kIqI geI hY qy ieh dovyN mfmly mIzIaf `c CpIaF ÉbrF dy qihq kimÈn dy iDafn `c afey.
Bfrq dy ivkfs leI sUibaF df mËbUq hoxf ËrUrI : pfitl
vI pI isMG nfgrf 21 mfrc cMzIgVH
pMjfb ivDfn sBf dy bjt iejlfs dy qIjy idn dI ÈurUafq pMjfb dy rfjpfl iÈvrfj vI pfitl dy BfÈn nfl hoeI. AunHF afpxy BfÈn dI ÈurUafq sUibaF ƒ afriQk ivkfs vfsqy qrËIhF dI cox leI \'suqMqr aiDkfr` dyx dy swdy nfl kIqI. bjt iejlfs dy AudGftnI smfgm ƒ sMboDn kridaF AunHF ikhf ik dyÈ aMdr Tos sMGI ZFcf sQfpq hoxf cfhIdf hY aqy mËbUq sUibaF qoN Bfv mËbUq rfÈtr hY. AunHF ikhf ik bdiksmqI nfl sMivDfn ivc sUibaF ƒ idwqIaF geIaF qfkqF ƒ lgfqfr Éorf lfieaf jf irhf hY aqy sUibaF ƒ kyNdr dI dihlIË `qy mMgqy bxf ky KVHy kr idwqf igaf hY. AunHF ikhf ik sUbfeI srkfrF hI lokF df jIvn pwDr Aucf cuwkx qy AunHF dIaF loVF dI pUrqI krn leI iswDy qOr `qy jvfbdyh huMdIaF hn. rfj srkfrF hI lokF ƒ drpyÈ smwisafvF dI vDyry smJ rwKdIaF hn. kyNdr-rfj sbMDF ƒ mukMml qOr `qy nvyN isry qoN GVn df swdf idMidaF rfjpfl ny mMg kIqI ik rfjF pfsoN Augrfhy jFdy krF `coN rfj srkfrF ƒ Gwto-Gwt 50 ÌIsdI ihwsf idwqf jfvy.
AunHF Bfrq srkfr vwloN kyNdrI eyjMsIaF ƒ vwD ÈkqIaF pRdfn krn dy ihwsy vjoN kOmI dihÈqvfd ivroDI kyNdr sQfpq krn dy PYsly dI sÉq muÉflÌq kIqI. AunHF ikhf ik ieh ÌYslf sMGI isDFqF dI AulMGxf hY qy ieh BivwK `c rfjF ƒ hor kmËor krygf. AunHF ikhf ik ies qoN ielfvf ies nfl byloVIaF guMJlF pYdf hoxgIaF qy kyNdr aqy rfjF ivcfly suKfvyN sbMDF `qy vI mfVf asr pvygf. AunHF ies mfmly `qy qurMq muV ivcfrn dI mMg kIqI. rfjpfl ny ikhf ik rfjDfnI cMzIgVH aqy pMjfb qoN bfhr rih gey pMjfbI BfÈfeI ielfikaF ƒ pMjfb `c Èfml kIqf jfvy. AunHF rfj dIaF ndIaF dy pfxIaF dy muwdy ƒ rfÈtrI qy aMqrrfÈtrI pwDr `qy pRvfnq irpyrIan isDFq rfhIN hwl krn dI vkflq kIqI. AunHF ikhf ik 1984 dy kqlyafm `c idwlI qy dyÈ dy hornF ihwisaF `c mfry gey inrdyÈ iswKF dy doÈIaF ƒ sÉq qoN sÉq sËf idwqI jfvy qy pIVqF ƒ ivafpk rfhq pRdfn kIqI jfvy.AunHF sUby dIaF hoeIaF ivDfn sBf coxF dy bfry ivc boldy hoey ikhf ik ienHF coxF dOrfn rfj dy lokF ny ieiqhfsk Pqvf idwqf hY qy ieh shI rUp ivc ÈFqI, iPrkU BfeIcfrf qy AusfrU rfjnIqI leI iewk Ëordfr jnmq hY. AunHF ikhf ik ies jnmq ny pMjfb dy ieiqhfs ivc iewk nvF aiDafie isrijaf hY. AunHF ikhf ik sUby dy lokF ny akflI-Bfjpf srkfr ƒ lgfqfr dUsrI vfr swqf dI vfgzor sOp ky ipClI awDI sdI dy rfjnIqk ieiqhfs ƒ nvF mOV idwqf hY.
AunHF muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl leI ivÈyÈ ÈbdF dI vrqoN kridaF ikhf ik sRI bfdl ƒ myry pUrbly pd aiDkfrI iewk dUr-aMdyÈI qy sMq isafsqdfn vjoN jfxdy hn. AunHF ikhf ik myrI srkfr ny 12 PrvrI 2007 ƒ jd kfrjBfr sMBfilaf sI qF rfj dI siQqI vDyry siQr nhIN sI ikAuNik pihlI srkfr qoN nf mfxXog ivrsf imilaf sI.
AunHF ikhf ik AudoN kfƒn qy ivvsQf dI siQqI vI vDyry zfvFzol sI. AunHF ikhf ik sfl 2011-12 ivc 16828 kroV df mflIaf sI qy ies vrHy 20408 kroV ƒ CUhx df anumfn lgfieaf igaf hY.
AunHF ikhf ik iewk 20 hËfr nOjvfnF ƒ srkfrI nOkrIaF idwqIaF geIaF qy bhuq sfiraF ƒ hornF KyqrF lgfieaf igaf. ies qoN ielfvf idhfVIdfr kfimaF ƒ pwkf krn dI gwl vI rfjpfl vwloN khI geI. AunHF ikhf ik ienHF ivc keI aijhy sn 20 sfl qoN kMm kr rhy sn. AunHF ikhf ik ienHF nvIaF skImF nIqIaF kfrn hI sUby ivc ivkfs dI hnyrI afeI hY.
isafsI afgUaF ny rfjoafxf df mfmlf kfƒn `qy Cwizaf
cMzIgVH/nfgrf :
pMjfb dy mrhUm muwK mMqrI byaMq isMG dy kql dy sbMD `c PFsI dI sËfXfÌqf blvMq isMG rfjoafxf dy mfmly `qy koeI vI itwpxI nf kridaF vwK-vwK pfrtIaF dy isafsI afgUaF ny ieh mfmlf inaFpfilkf `qy Cwz idwqf hY. ies mfmly sbMDI jdoN pMjfb dy muwK mMqrI pRkfÈ isMG bfdl qoN AunHF dy ivcfr puwCy gey qF AunHF ikhf ik Auh inaFpfilkf df pUrf siqkfr krdy hn qy ies mfmly `c kfƒn afpxf kMm kr irhf hY. iesy qrHF ivroDI iDr dy afgU sunIl jfKV ny ikhf ik mfmlf adflq nfl juiVaf hoieaf hY. ies leI Auh kuJ nhIN kihxgy.
byaMq isMG dy poqy qy KMnf qoN ivDfiek gurkIrq isMG kotlI ny vI iesy qrHF df rvweIaf apxfAuFidaF khf ik AunHF ƒ inaFpfilkf `qy pUrf ivÈvfs hY. AunHF nfl hI ikhf ik ies mfmly `qy awjklH jo ho irhf hY, Auh Aus qoN byhwd inrfÈ hn.
bwicaF smyq nihr `c mfrI Cfl
suBfÈ cMdr
smfxf : 21 mfrc
KudkuÈI krn dy ierfdy nfl iek aOrq ny afpxy do mfsUm bwicaF nfl BfKVf nihr `c Cfl mfr idwqI. hflFik AuQoN lMGdy rfhgIrF ny qurMq mfmly nËfkq ƒ vyKidaF do bwicaF ƒ zuwbx qoN bcfa ilaf, jdik mF nihr `c zuwb geI. zuwbx qoN bfad dovyN mfsUm bwicaF ƒ aYNbUlYNs 108 rfhIN sQfnk isvl hspqfl ilaFdf. Aukq rfhgIr bfbU msIh qy jogf isMG vfsI ipMz lohgVH ny dwisaf ik jdoN Auh iksy ÈYlr ivc afpxf kMm Éqm krky vfps afpxy ipMz lflgVH prq rhy sn qF AunHF vyiKaf ik iek aOrq bwicaF smyq BfKVf nihr `c Cfl mfr rhI hY.
iesy dOrfn AunHF vI aOrq qy bwicaF ƒ bcfAux leI nihr `c Cfl mfr idwqI qy do bwicaF ƒ zuwbx qoN bcfa ilaf. AunHF dwisaf ik sfƒ bwcy qF pfxI `c nËr af gey, pr aOrq nhIN lwBI. Gtnf df pqf lgidaF hI puils vI puwj gey aqy AunHF aOrq dy bwicaF dI ÈnfKq leI Xqn afrMB idwqy. dovyN bwicaF ivcoN iek lVkI afpxf nF jÈnpRIq (5) qy dUjy lVky df nF gMjf dwso rhI hY. sihmI bwcI ny afpxy ipqf df nF lIlf isMG qy mF df nF srbjIq aqy dfdy df nF gurmyl isMG dwisaf hY.
8 snaqI mYgf pRfjYktF ƒ mnËUrI
stfÌ irportr
cMzIgVH : 21 mfrc
pMjfb dy snaq qy vxj mMqrI ainl joÈI ny 2692 kroV rupey dy 8 mYgf pRfjYktF ƒ mnËUrI dy idwqI hY. ienHF ivwcoN 200 kroV rupey aMdfËn lfgq dy aMimRqsr `c lwgx vfly iewk mYgf pRfjYkt df pRvfngI pwqr sRI joÈI ny mYsrË pYNguien iblztYk pRfeIvyt ilmitz kMpnI dy aiDkfrIaF ƒ sNOipaf.
Aup muwK mMqrI suKbIr isMG bfdl dI mOjUdgI `c pMjfb isvl skwqryq ivKy ahudf sFBx ipwCoN ainl joÈI ny AudXog Bvn ivKy ivBfg dy aiDkfrIaF aqy vpfrIaF nfl mIitMg kIqI. ies dOrfn afpxy sMboDn ivwc AunHF ikhf ik gujrfq dI qrj `qy pMjfb ivwc snaq ilafAux aqy ies dy psfr leI ivBfg iekjuwtqf aqy idRVHqf nfl kMm krygf.
mIitMg dOrfn iËlHf ajIqgVH (aYseyaYs ngr) ivKy 200 kroV rupey aMdfËn lfgq nfl lwgx vfly mYsrË nYktr lfeIÌ sfieMs mYgf pRfjYkt, luiDafxf ivKy 134[97 kroV rupey dy mYsrË vrDmfn spYÈl stIl pRfjYkt, iËlHf muksqr ivKy 1485 kroV rupey aMdfËn lfgq dy mYsrË aYseIaYl[ tYkstfeIl pRfjYkt, biTMzf iËlHy dy 303 kroV rupey aMdfËn lfgq dy mYsrË sportikMg pRfjYkt, iËlHf luiDafxf dy 103[25 kroV rupey aMdfËn lfgq dy mYsrË suprIm tYks mfrt pRfjYkt, iËlHf mfnsf dy 121 kroV rupey aMdfËn lfgq dy mYsrË sqluj sipntYks pRfjYkt aqy iËlHf luiDafxf ivwc 144[82 kroV rupey dI aMdfËn lfgq nfl lwgx vfly mYsrË ÈrmnjI tYkstfeIl afid mYgf pRfjYktF dy pRvfngI pwqrF leI sihmqI idwqI geI. sRI joÈI ny ikhf ik 2692 kroV aMdfËn lfgq dy ieh pRfjYkt ijQy pMjfb `c snaq ƒ pRPuwlq krngy, AuQy snaqkfrF ƒ afpxI mF BUmI vwl afAux leI vI pRyrq krngy.
pwqrkfrF ƒ sMboDn kridaF AunHF ikhf, \'\'sUby `c snaq aqy vpfr dy psfr aqy ivkfs leI asIN pUrI idRVHqf aqy lgn nfl kMm krFgy qF jo pMjfb, dyÈ df mohrI snaqI sUbf bx sky.`` AunHF ikhf ik akflI-Bfjpf srkfr ƒ lok Ìqvf imlx qoN bfad hux, ipCly kfrjkfl dy cl rhy kMmF ƒ pihl dy afDfr `qy pUrf kIqf jfvygf. AunHF awgy ikhf ik srkfr duafrf imwQy itwcy sr krn leI sfry aiDkfrI aqy mulfËm insvfrQ qy iewkjut ho ky kMm krn. mIitMg `c mOjUd ey[afr[ qlvfV, pRmuwK skwqr, snaq qy vxj ivBfg ny mMqrI ƒ Brosf idvfieaf ik pMjfb `c snaq dy ivkfs leI ivBfg idn-rfq iewk kr dyvygf.
ies qoN pihlF ivBfg dy zfierYktr aYs[aYs[ bYNs, pMjfb ivwq kfrporyÈn dy aYm[zI[ zf[ arivMdr isMG, ienÌotYk dy aYm[zI[ rfkyÈ vrmf, mYgf pRfjYktF dy muwK koafrzInytr aYs[aYm[ goiel, pI[aYs[afeI[eI[sI[aqy pI[aYs[afeI[zI[sI[ dy aYm[zIË aqy hornF aiDkfrIaF ny snaq mMqrI ainl joÈI df Brvf svfgq kIqf.
awg nfl lwKF df nuksfn
suBfÈ cMdr
smfxf : 21 mfrc
ksby dy sihjpurf roz `qy iek kMbfeIn PYktrI `c awg lwgx nfl lwKF rupey df nuksfn hox df mfmlf sfhmxy afieaf hY. jfxkfrI muqfbk awj krIb 11 vjy kMbfeIn PYktrI `c bxy vfhn stYNz ivc PYktrI kfimaF dy KVHy sfeIklF qy motrsfeIklF ƒ acfnk awg lwg geI. awg `c 80 dy krIb duuphIaf vfhn burI qrHF sV ky suafh ho gey.
ijvyN hI awg lwgI qF motrsfeIklF dIaF qyl vflIaF tYNkIaF `c ptfky pYxy ÈurU ho gey qy vyKidaF hI awg ny sfry vfhnF ƒ afpxI lpyt `c lY ilaf.
ies mOky kfimaF qy Pfier ibRgyz dI tIm ny awg `qy kfbU pfAux dI pUrI koiÈÈ kIqI pr iPr vI awg buJfAux `c iek GMtf lwgf. hflFik PYktrI `c KVHIaF kMbfeInF qoN ielfvf hor vfhnF df bcfa ho igaf hY. awg nfl koeI vI jfnI nuksfn hox qoN vI bcfa ho igaf hY. puils ny mOky df dOrf kridaF awg lwgx dy kfrnF df pqf lgfAux dI gwl afKI hY.
KuÈIaF Koh lY gey sVk hfdsy
itwpr ny leI ieko pirvfr dy 4 jIaF dI jfn
rijMdr sYxI
rUpngr : 21 mfrc
rUpngr-afnMdpur sfihb muwK sVk `qy holI PYimlI skUl nËdIk rfiel pYlys sfhmxy vfpry iBafnk sVk hfdsy `c ieko pirvfr dy 4 mYNbrF qy do bldF dI mOq ho geI, jdik pirvfr dy do mYNbr gMBIr ËÉmI vI dwsy jFdy hn. jfxkfrI muqfbk ieh hfdsf AudoN vfpiraf, jdoN nflfgVH qoN iek prvfsI pirvfr bldF vfly ryhVy `qy svfr ho ky ipMz mIaFpur afpxy Gr vwl jf irhf sI. ies ryhVy ƒ jdoN ryq nfl Biraf iek itwpr krfs krn lwigaf qF ieh Jolf Kf ky ryhVy dy Auqy hI izwg ipaf.
hfdsy `c ryhVy `qy svfr 4 mYNbrF qy ryhVf clfAuFdy ldF dI mOky `qy hI mOq ho geI. itwpx pltx kfrn ies hyT dwbIaF lfÈF, ËKmIaF qy bldF ƒ bfhr kwZx leI puils ƒ kfÌI jwdo-jihd krnI peI. hfdsy `c iÈkfr imRqkF dI pihcfx CMno dyvI pqnI krnYl isMG, hirMdr isMG puwqr krnYl isMG, mnpRIq kOr puwqrI krnYl isMG qy CMno dyvI dy ccyry idEr slIm puwqr mohn vjoN hoeI hY. hfdsy `c mfrI geI mnpRIq dI Aumr 6 mhIny sI, jdik ies mOky krnYl isMG qy Aus dI dUjI puwqrI ikrn (6) gMBIr ËKmI ho gey hn. puils ny ies sbMD `c itwpr zrfeIvr ipRqpfl isMG ipMz BfAUvfl iÉlfÌ mukwdmf drj krky kfrvfeI ÈurU kr idwqI hY, jdik itwpr zrfeIvr mOky qoN Prfr ho igaf.
Dfrimk sQfn qoN prqidaF hfdsf, 3 mOqF
avqfr isMG
bnUV : 21 mfrc
bnUV-lFzrf sVk `qy pYNdy ipMz POjI kflonI nyVy vfpry drdnfk sVk hfdsy `c iqMn aOrqF dI mOq qy 13 jixaF dy ËÉmI hox df smfcfr hY. iËkrXog hY ik ieko pirvfr nfl sbMDq kuJ ivakqI mihMdrf jIp ivc svfr ho ky nyVly ipMz buwZxpur siQq sqI ijAUxI mMidr qoN mwQf tyk ky vfps prq rhy sn. ies dOrfn jdoN ies jIp ny bnuUV qoN lFzrF vwl ƒ jFdy trwk ƒ Evrtyk krn df Xqn kIqf qF ieh gwzI sfhmixEN afAuFdI uafils nfl tkrf ky trwk dI lpyt `c af geI. trwk mihMdrf gwzI ƒ GVIsdf hoieaf 100 gË dI dUrI qwk lY igaf. ÈrDflUaF nfl KcfKc BrI jIp ivcoN izwgy keI jxy trwk dy tfierF hyT kucly gey, ijnHF ivc jspRIq kOr pqnI divMdr isMG, mnjIq kOr pqnI gurÈrn isMG dovyN drfxIaF-jTfxIaF smyq hrijMdr kOr pqnI sqnfm isMG dI mOky `qy hI mOq ho geI, jdik gMBIr ËKmIaF ƒ igafn sfgr hspqfl `c BrqI krvfieaf igaf. ËÉmIaF ivcoN blivMdr isMG, rxjIq kOr, amrjIq kOr, hrjIq isMG, qrnjIq isMG qy hrdIp isMG dI hflq iËafdf gMBIr hox kfrn AunHF ƒ sYktr 32 cMzIgVH siQq hspqfl `c rYÌr kr idwqf igaf sI, jdik blijMdr isMG, gurivMdr isMG, rxjIq isMG, hrsvIr isMG, prmjIq kOr, jspRIq kOr, zrfeIvr jgqfr isMG igafn sfgr `c jyry ielfj hn. ieh hfdsf dupihr 2[30 vjy dy krIb vfpiraf. hfdsy df pqf lgidaF hI vwzI igxqI `c lok AuQy phuMc gey qy ËKmIaF ƒ hspqfl phuMcfAux `c mdd kIqI.
drdnfk hfdsy ivc do nOjvfnF dI mOq
mfCIvfVf/gurmuK dIp :
awj Èfm sQfnk ropV roz `qy buwZy nfly dy pul nyVy vfpry drdnfk sVk hfdsy ivc do motrsfeIkl svfr nOjvfn virMdr isMG (22) invfsI Èyrpur aqy suwKf (23) invfsI ËulPgVH-JUMgIaF dI mOq ho geI.jfxkfrI anusfr dovyN nOjvfn ibjlI mkYink df kMm krdy sn. ieh afpxy motrsfeIkl pI[bI[43sI/7032 `qy svfr ho ky ipMz mhwdIpur ivKy iksy iksfn dI ibjlI TIk krky vfps mfCIvfVf af rhy sn ik buwZy nfly dy pul nyVy sfhmxy qoN af rhy trwk pI[bI[23jI/9897 dI cpyt ivc af gey. trwk aqy motrsfeIkl ivckfr twkr aYnI Ëbrdsq sI ik dovyN hI nOjvfn isr dy Bfr sVk `qy af izwgy, ijnHF ivcoN suwKf invfsI julPgVH dI qF mOky `qy mOq ho geI, jdik virMdr isMG invfsI Èyrpur mfCIvfVf hspqfl jf ky dm qoV igaf. trwk df zrfievr Gtnf qoN bfad mOky qoN Prfr ho igaf qy mfCIvfVf puils vwloN dovyN hI lfÈF ƒ kbËy `c krky postmfrtm leI Byj idwqf igaf. ienHF dovyN nOjvfnF dI mOq kfrn ipMz ËulPgVH JUMgIaF qy Èyrpur ivc mfqm Cf igaf.
ÈihrF `c 29 qy ipMzF `c 26 rupey idhfVI vfilaF ƒ amIr mMnx df mfmlf
XUpIey srkfr JUTy aMkiVaF dI Èrmnfk rfjnIqI Kyz rhI hY : mjITIaf
aMimRqsr/21 mfrc/inrml isMG
pMjfb dy mfl qy muV-vsybf aqy sUcnf qy lok sMprk mMqrI ibkrm isMG mjITIaf ny kyNdr srkfr dy Xojnf kimÈn vwloN ipMzF ivc 26 rupey aqy ÈihrF ivwc 29 rupey roËfnf kmfAux vfilaF ƒ amIr mMny jfx dy aMkiVaF ƒ mUloN rwd kridaF ies ƒ ÊrIbF aqy gurbq nfl koJf mËfk krfr idwqf hY.
iewk ibafn rfhIN ikhf ik kFgrs dI agvfeI vflI kyNdr srkfr ies qoN pihlF vI ÈihrF ivwc 32 rupey aqy ipMzF ivwc 26 rupey idhfVI kmfAux vfilaF ƒ ÊrIb nf mMn ky dyÈ dI 40ÌIsdI ÊrIb jnqf nfl BYVf mËfk kr cuwkI hY.
AunHF ikhf ik Aus vkq suprIm kort ivwc XUpIey srkfr vwloN dfÉl kIqy gey hlÌnfmy `c drj aMkiVaF `qy dyÈ Br ivwc vwzf ivvfd iCiVaf sI, pr iewk sfl bfad ienHF aMkiVaF ƒ druwsq krn dI bjfey srkfr ny muV ÊrIbI df mÉOl Auzfieaf hY. mjITIaf ny ikhf ik qfËf aMkiVaF anusfr ipMzF ivwc 672 rupey aqy ÈihrF ivwc 859 rupey mfisk afmdn vflf ivakqI kyNdr srkfr dIaF nËrF ivwc amIr hY. AunHF ikhf ik jykr dyÈ `qy 50 sfl qoN vwD rfj kr cuwkI kFgrs pfrtI dI srkfr ƒ ajy qwk dyÈ dy kroVF lokF dI gurbq BrI iËMdgI aqy ÊrIbI ryKf df hI pqf nhIN lwgf qF ies pfrtI koloN ikhVy Bly dI afs rwKI jf skdI hY? kYbint mMqrI ny ikhf ik XUpIey srkfr dy ipwCly 7 sflF dOrfn mihMgfeI ivwc irkfrzqoV vfDf hoieaf hY, ijs ny afm afdmI df jIAuxf duBwr kIqf hoieaf hY.
srkfr df Xojnf kimÈn afm aqy ÊrIb jnqf ƒ gurbq dI dldl ivwcoN kwZx leI koeI lok ihwq XojnfvF bxf ky lfgU krn dI bjfey ÊrIbI bfry JUTy aMkVy jfrI krky lokF nfl nf muafÌ krnXog DoKf kr irhf hY. mjITIaf ny ikhf ik hYrfnI dI gwl hY ik JUTy aMkiVaF dI rfjnIqI arQÈfÈqrI vjoN jfxy jFdy pRDfn mMqrI zf[ mnmohn isMG dI srkfr vwloN KyzI jf rhI hY. ibafn ivwc mjITIaf ny ikhf ik Auh aqy dyÈ dy kroVF lok awKF mIt ky ienHF aMkiVaF ƒ swc mMn lYxgy jykr XUpIey dI cyarprsn sonIaf gFDI, zf[ mnmohn isMG aqy mONtyk isMG afhlUvflIaf ÈihrF ivwc 29 rupey aqy ipMzF ivwc 26 rupey roËfnf Krc ky iewk hÌqf vI ibqf ky ivKfAux. mjITIaf ny kyNdr srkfr aqy Xojnf kimÈn ƒ aijhy Èrmnfk aMkVy jfrI krky ÊrIb lokF df mÉOl AuzfAux bdly dyÈ vfsIaF qoN qurMq muafÌI mMgx aqy ieh aMkVy vfips lYx dI mMg kIqI hY.